प्रकरण १: रनवे ४
-------------------------
कोलकाता आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर रात्रीचे ठीक २ वाजून ४३ मिनिटे झाली होती. बाहेर मुसळधार पाऊस कोसळत होता आणि विजांच्या कडकडाटाने संपूर्ण आकाश थरथरत होते. पावसाचा वेग इतका प्रचंड होता की धावपट्टीवरील दिवेही अंधुक दिसत होते. एअर ट्रॅफिक कंट्रोल च्या मुख्य केबिनमध्ये नेहमीपेक्षा जास्त शांतता होती, पण ती शांतता शांत करणारी नव्हती, तर येणाऱ्या एका मोठ्या वादळाची नांदी होती.
चीफ एअर ट्रॅफिक कंट्रोलर 'आशिष आतकर' त्याच्या सीटवर बसून रडार स्क्रीनवर डोळे लावून होता. स्क्रीनवर फक्त काही नियमित विमानांचे ठिपके चमकत होते जे वादळामुळे लांबून जात होते. अचानक, त्याच्या हेडफोनमध्ये एक अतिशय कर्कश, जुनाट आणि डिस्टॉर्शनने भरलेला आवाज गुंजला. तो आवाज एका रेडिओ फ्रिक्वेन्सीवरून येत होता जी साधारणपणे गेल्या दोन दशकांपासून वापरलीच गेली नव्हती.
"क... को... कोलकाता एटीसी... तुम्हा... तुम्हाला.... ऐकू येतंय का? आम्ही... फ्लाइट ८०४... लँडिंगसाठी परवानगी हवी आहे... इंधन संपत चाललंय... रिस्पॉन्ड... प्लीज रिस्पॉन्ड..."
आशिष आतकर हे ऐकून एकाएकी ताठ बसला. त्याने शेजारी बसलेल्या ज्युनियर कंट्रोलरकडे पाहिले. ज्युनियर कंट्रोलरचेही ते ऐकून डोळे विस्फारले होते.
"काय झालं? कोणत्या विमानाचा आवाज आहे हा? आपल्या शेड्युलमध्ये फ्लाइट ८०४ नावाचं कोणतं विमान आहे का आज रात्री?" आशिष याने घाईघाईने विचारले.
"नाही सर! आजच्या, किंवा या संपूर्ण महिन्याच्या शेड्युलमध्ये फ्लाइट ८०४ नावाचं कोणतंही विमान नाही. आणि सर्वात मुख्य गोष्ट म्हणजे... आपल्या रडारवर कोणतंच नवीन विमान दिसत नाहीये!" ज्युनियरने थरथरत्या हाताने कॉम्प्युटरच्या की-बोर्डवर बोटे चालवत उत्तर दिले.
आशिष याने मायक्रोफोन जवळ घेतला, "फ्लाइट ८०४, हा कोलकाता एटीसी आहे. तुमचा सिग्नल अत्यंत कमकुवत आहे. तुमचा अचूक मार्ग आणि विमानाचा प्रकार सांगा. तुम्ही आमच्या रडार स्क्रीनवर दिसत नाही आहात."
काही सेकंदांची भयानक शांतता पसरली. फक्त पावसाचा आवाज खिडकीवर आदळत होता. मग पुन्हा तोच कर्कश आवाज आला, पण यावेळच्या आवाजात एक वेगळीच भीती आणि गोंधळ होता.
"आम्ही... आम्ही रडारवर का नाही आहोत? आम्हाला समोर धावपट्टी दिसत नाहीये... फक्त दाट धुकं आणि... आणि हा पाऊस... आमचा कंपास काम करत नाहीये! आम्ही दिल्लीहून निघालो होतो... कृपया आम्हाला लँडिंगसाठी गाईड करा..."
आशिष याने ज्युनियरकडे पाहिले, "हे कसं शक्य आहे? रडारवर काहीच नाही. हे कोणीतरी प्रँक करतंय का?"
पण त्या कल्पनेला पूर्णविराम मिळाला, जेव्हा अचानक खिडकीबाहेर एक प्रचंड मोठा आवाज झाला. विजांच्या प्रकाशात आशिष याला धावपट्टीच्या अगदी सुरुवातीला, रनवे नंबर ४ वर, एका विमानाची अंधुक आकृती हवेतून थेट खाली उतरताना दिसली. ते विमान कोणत्याही आधुनिक बोईंग किंवा एअरबससारखे नव्हते. त्याची रचना खूप जुनी, साधारण नव्वदच्या दशकातील विमानांसारखी होती. त्याचे इंजिन हवेत विचित्र प्रकारे धडधडत होते आणि विमानाचे मुख्य दिवे थरथरत होते.
विमानाची चाके धावपट्टीला घासली आणि एका भयानक आवाजासह ते विमान घसरत पुढे आले. एटीसी रूममधील सर्वांचे श्वास रोखले गेले होते. रडारवर अजूनही काहीच नव्हते, पण डोळ्यांसमोर एक संपूर्ण विमान धावपट्टीवर धावत होते. ते विमान रनवेच्या शेवटी जाऊन थांबले. त्याचे इंजिन हळूहळू शांत झाले, पण विमानाचे कोणतेही अंतर्गत दिवे सुरू नव्हते. ते एखादे भूतिया विमान असल्यासारखे अंधारात उभे होते.
"इमर्जन्सी घोषित करा! फायर ब्रिगेड, मेडिकल टीम आणि सिक्युरिटीला लगेच धावपट्टी ४ वर पाठवा!" आशिष आतकर ओरडला.
तासाभराने, विमानतळाचा तो भाग पूर्णपणे सील करण्यात आला होता. सेंट्रल ब्युरो ऑफ इन्व्हेस्टिगेशन चे स्पेशल ऑफिसर समरजीत सिंग तिथे पोहोचले होते. समरजीतचे वय साधारण पस्तीस वर्षे होते. तीक्ष्ण डोळे, अंगात काळे लेदर जॅकेट आणि चेहऱ्यावर नेहमी असणारा एक गंभीर भाव ही त्याची ओळख होती. त्याच्या मागे त्याचा सहाय्यक विक्रम धावत येत होता.
पावसाचे थेंब समरजीतच्या चेहऱ्यावर आदळत होते, पण त्याचे लक्ष फक्त त्या विमानाकडे होते. विमानाभोवती पोलिसांच्या गाड्या आणि रुग्णवाहिकांचे लाल-निळे दिवे चमकत होते.
"काय परिस्थिती आहे, विक्रम?" समरजीतने विमानाकडे चालत जात विचारले.
"सर, हे खूपच अजब आहे," विक्रमने छत्री सांभाळत सांगितले. "विमान धावपट्टीवर उतरून एक तास झाला आहे. आम्ही आत संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केला, लाऊडस्पीकरवरून ओरडलो, पण आतून कोणताही प्रतिसाद आलेला नाही. विमानाचे दरवाजे आतून बंद आहेत. सर्वात मुख्य म्हणजे, या विमानाची रचना जुन्या 'इंडियन एअरलाईन्स'च्या विमानांसारखी आहे, जी कंपनी काही वर्षांपूर्वीच बंद झाली."
समरजीत विमानाजवळ थांबला. त्याने विमानाचा मुख्य साचा निरखून पाहिला. विमानावर पांढरा आणि निळा रंग होता, आणि त्यावर धुसर अक्षरात लिहिले होते—Flight 804.
"धातूची अवस्था पाहिली? या विमानावर कुठेतरी गंज किंवा स्क्रॅच नाहीये. जणू हे विमान आताच फॅक्टरीतून बाहेर पडलंय, पण मॉडेल मात्र तीस वर्षांपूर्वीचं आहे," समरजीत स्वतःशीच पुटपुटला. "चला, दरवाजा तोडावा लागेल."
सुरक्षा रक्षकांनी हायड्रॉलिक कटरच्या सहाय्याने विमानाचा मुख्य आपत्कालीन दरवाजा तोडला. जसा दरवाजा उघडला, तशी आतून एक विचित्र, थंड आणि केमिकलसारखा वास असणारी हवा बाहेर आली. समरजीतने आपल्या खिशातून टॉर्च काढली आणि तो विमानात शिरला. त्याच्या मागे विक्रम आणि दोन सशस्त्र कमांडो होते.
विमानाच्या आतील दृश्य पाहून समरजीतच्या अंगावर काटा आला.
विमानात एकूण १२० प्रवासी होते. पण तिथे कोणताही गोंधळ किंवा आरडाओरडा नव्हता. प्रत्येक प्रवासी आपापल्या सीटवर व्यवस्थित बसलेला होता, त्यांचे सेफ्टी बेल्ट बांधलेले होते. पण ते सर्व जण एका गाढ, सुप्त अवस्थेत होते. त्यांचे डोळे बंद होते, पण त्यांचे श्वास सुरू होते. जणू काही त्यांना एखादे भूल देणारे इंजेक्शन देऊन झोपवले गेले होते.
"सर... हे काय आहे? हे सगळे जण जिवंत तरी आहेत ना?" विक्रमने एका प्रवाशाच्या गळ्याची नस तपासत विचारले.
"हो, जिवंत आहेत. पण यांची अवस्था नॉर्मल झोपल्यासारखी नाहीये. हे एका वेगळ्याच सुप्त अवस्थेमध्ये आहेत. यांच्या शरीराचे तापमान खूप कमी आहे," समरजीतने एका लहान मुलाच्या चेहऱ्यावरून हात फिरवत म्हटले. मग त्याचे लक्ष एका गोष्टीकडे गेले. प्रवाशांचे कपडे, त्यांच्या हातातील घड्याळे, आणि त्यांच्या सीट पॉकेटमध्ये असलेली मॅगझिन्स... सगळं काही जुन्या काळातील होते. एका सीटवर पडलेल्या वृत्तपत्रावर समरजीतची नजर खिळली. त्याने ते वृत्तपत्र उचलले. ते 'द टाइम्स ऑफ इंडिया' होते, पण त्यावरची तारीख पाहून त्याचे डोके चक्रावले. त्यावर तारीख होती—१७ जून १९९१.
"विक्रम, हे काय थट्टा आहे का? हे लोक १९९१ चं वर्तमानपत्र घेऊन का फिरतायत?" समरजीतने विचारले.
"मला माहीत नाही सर, पण बाहेर मेडिकल टीम आली आहे. आपण आधी यांना बाहेर काढूया," विक्रम म्हणाला.
"तू प्रवाशांना बाहेर काढण्याची व्यवस्था कर. मी कॉकपिट (पायलटची केबिन) तपासून येतो," समरजीत गंभीर आवाजात म्हणाला आणि तो पुढे सरकला.
कॉकपिटचा दरवाजा अर्धवट उघडा होता. समरजीतने आत टॉर्च मारली. तिथे मुख्य पायलट आणि को-पायलट दोघेही त्यांच्या सीटवर मागे डोके टाकून बेशुद्ध पडले होते. त्यांच्या अंगावरही १९९१ च्या काळातील इंडियन एअरलाईन्सचा युनिफॉर्म होता.
समरजीत कॉकपिटच्या आत गेला आणि त्याने पायलटच्या बाजूला असलेल्या डॅशबोर्डची पाहणी सुरू केली. तिथली सर्व उपकरणे जुनी, ॲनॉलॉग पद्धतीची होती. तिथे कोणतीही डिजिटल स्क्रीन नव्हती. अचानक, त्याच्या टॉर्चचा प्रकाश पायलटच्या सीटच्या मधोमध असलेल्या एका छोट्या कंपार्टमेंटवर पडला.
तिथे काहीतरी वेगळे होते. विमानाची रचना १९९१ ची असली, तरी त्या कंपार्टमेंटमध्ये एक अत्यंत प्रगत, काळ्या रंगाचे धातूचे यंत्र बसवलेले होते. त्या यंत्रावर काही निळे आणि लाल दिवे मंद गतीने चमकत होते. त्या यंत्राच्या रचनेवरून ते या विमानाचा भाग वाटत नव्हते, कारण त्याचे डिझाईन अत्यंत प्रगत आणि आधुनिक होते.
आणि त्या यंत्राच्या अगदी शेजारी, एका जुन्या चामड्याच्या कव्हरमध्ये गुंडाळलेली एक जाड डायरी ठेवली होती. ती डायरी खूप जुनी दिसत होती, तिची पाने पिवळी पडली होती आणि त्यावर धूळ जमली होती.
समरजीतने सावधपणे हात पुढे केला आणि ती डायरी उचलली. डायरी हातात घेताच त्याला एक विचित्र कंपन जाणवले.
डायरी उचलल्यानंतर समरजीतची नजर कॉकपिटच्या मुख्य डॅशबोर्डच्या डाव्या कोपऱ्यात गेली. तिथे त्या काळ्या चमकणाऱ्या यंत्राच्या अगदी खाली, एका छोट्या पोकळीत एक अतिशय विचित्र डिझाईनचं काळं डिजिटल घड्याळ पडलेलं होतं.
ते घड्याळ आजच्या २०२६ मधील कोणत्याही स्मार्टवॉचसारखं किंवा १९९१ मधील साध्या घड्याळासारखं नव्हतं. त्याचा पट्टा एका अजब, मॅट-ब्लॅक धातूचा बनलेला होता, जो हाताला लावल्यावर प्रचंड थंड जाणवत होता. घड्याळाचा मुख्य डायल चौकोनी होता, पण त्याभोवती निळ्या रंगाच्या काही सूक्ष्म नसांसारख्या वायर्स दिसत होत्या, ज्यातून मंद प्रकाश बाहेर पडत होता.
समरजीतने कुतूहलापोटी ते घड्याळ हातात घेतले. जसे त्याने ते घड्याळ उचलले, तशी त्याची डिजिटल स्क्रीन अचानक सुरू झाली. पण धक्कादायक बाब म्हणजे, त्यावर वेळ सरळ चालण्याऐवजी, घड्याळाचे सेकंद आणि मिनिटे अत्यंत वेगाने उलटी धावत होती! जणू काही ते घड्याळ वेळ मोजत नव्हतं, तर काळाला मागे खेचत होतं.
"हे काय वेगळच मशीन आहे?" समरजीत स्वतःशीच पुटपुटला. त्याने ते विचित्र घड्याळ निरखून पाहिले, त्यावर कोणतीही ब्रँड नेम किंवा कंपनीचे नाव नव्हते. फक्त त्याच्या मागील बाजूला अत्यंत बारीक अक्षरात कोरले होते—'Project Kaalchakra: Phase 1'.
समरजीतने क्षणभर विचार केला आणि ते रहस्यमय घड्याळ आपल्या काळ्या लेदर जॅकेटच्या आतल्या गुप्त खिशात सुरक्षित ठेवून दिले. त्याला माहीत नव्हते की, हेच घड्याळ पुढे जाऊन त्याच्या अस्तित्वाची आणि संपूर्ण जगाची नियती ठरवणार आहे.
त्याने डायरीचे पहिले पान उघडले. पहिल्या पानावर विमानाचे तांत्रिक तपशील आणि काही सांकेतिक कोड लिहिले होते. पानांच्या कडेला काही गणिताची समीकरणे हाताने लिहिलेली होती, जी टाईम आणि स्पेस याच्याशी संबंधित वाटत होती.
समरजीतने एकेक पान उलटायला सुरुवात केली. जसजसा तो पुढे जात होता, तसतसा त्याची उत्कंठा वाढत होती. डायरीमध्ये एका विशिष्ट 'प्रकल्प कालचक्र' बद्दल लिहिले होते. पण शेवटच्या काही पानांवर हाताने लिहिलेले मजकूर अत्यंत घाईघाईत लिहिल्यासारखे वाटत होते.
समरजीत डायरीच्या अगदी शेवटच्या पानावर पोहोचला. तिथे आजची अचूक तारीख लिहिलेली होती—११ जून २०२६.
समरजीतचे श्वास रोखले गेले. १९९१ च्या विमानातील एका जुन्या डायरीत आजची २०२६ ची तारीख कशी असू शकते? पण धक्का तिथेच संपला नाही.
त्या तारखेच्या अगदी खाली, एका मोठ्या अक्षरात स्पष्टपणे एक संदेश लिहिलेला होता:
"समरजीत... जर तू हे वाचत असशील, तर याचा अर्थ फ्लाइट ८०४ सुरक्षितपणे २०२६ मध्ये पोहोचली आहे. पण खेळ आता सुरू झाला आहे. विमानातील प्रवाशांच्या यादीत सीट नंबर १२-बी कडे बघ. सत्य तिथेच लपले आहे."
समरजीतच्या हाताला घाम सुटला. त्याचे स्वतःचे नाव या ३५ वर्षे जुन्या वाटणाऱ्या डायरीत कसे आले? त्याला कळेनासे झाले की तो एखादे स्वप्न पाहत आहे की ही कोणतीतरी अघोरी जादू केली आहे.
त्याने घाईघाईने डायरी खिशात टाकली आणि कॉकपिटच्या बाहेर धाव घेतली. मुख्य केबिनमध्ये अजूनही विक्रम आणि मेडिकल टीम प्रवाशांना स्ट्रेचरवर टाकून बाहेर काढत होते.
"विक्रम! प्रवाशांची यादी कुठे आहे? मॅनिफेस्टो शीट कुठे आहे?" समरजीत ओरडला. त्याचा आवाज कमालीचा घाबरलेला होता, जो विक्रमने यापूर्वी कधीच ऐकला नव्हता.
"सर, ती फाईल गेटपाशी असलेल्या एअरहोस्टेसच्या काउंटरवर आहे," विक्रमने पटकन सांगितले.
समरजीत धावतच तिथे गेला. त्याने प्लास्टिकच्या फाईलधून प्रवाशांची कागदी यादी बाहेर काढली. पावसाचे पाणी फाईलवर पडत होते, पण त्याचे तिकडे लक्ष नव्हते. त्याने घाईघाईने पाने उलटली आणि सीट नंबर १२-बी शोधली.
त्या सीट नंबरच्या समोर जे नाव आणि प्रवाशाचा फोटो होता, तो पाहून समरजीतच्या हातातून ती फाईल खाली पडली. त्याच्या पायाखालची जमीनच सरकली. त्याचे शरीर पूर्णपणे बधीर झाले होते, आणि कानात फक्त विजांचा कडकडाट गुंजत होता.
त्या यादीत सीट नंबर १२-बी वर एका ३२ वर्षांच्या तरुणाचा ब्लॅक अँड व्हाईट फोटो होता. आणि त्याच्या नाव समोर लिहिले होते: 'आनंद सिंग'.
आनंद सिंग... हे दुसरे कोणी नसून समरजीतचे स्वतःचे वडील होते, जे ठीक ३५ वर्षांपूर्वी, म्हणजेच १९९१ मध्ये एका रहस्यमय विमान प्रवासादरम्यान कायमचे बेपत्ता झाले होते, जेव्हा समरजीत अवघा काही महिन्यांचा लहान बाळ होता!
समरजीतने थरथरत्या नजरेने विमानाबाहेर पाहिले, जिथे स्ट्रेचरवरून प्रवाशांना बाहेर काढले जात होते. एका स्ट्रेचरवर एका तरुणाला झोपवले होते, ज्याचा चेहरा हुबेहूब समरजीतच्या वडिलांसारखा... म्हणजेच आनंद सिंगसारखा दिसत होता. तो अजूनही तरुण होता, त्याचे वय अजूनही ३२ वर्षेच होते, जणू त्याच्यासाठी गेली ३५ वर्षे कधी आलीच नव्हती!
-------------
फ्लाईट ८०४ भूतकाळातून इथे नक्की कशी आली?
समरजीतचा या सगळ्याशी नक्की काय संबंध?
प्रोजेक्ट कालचक्र काय आहे?
--------------
प्रकरण २ लवकरच....