काळी बाहुली - भाग ४ आजीची भीती
निखिलच्या कानात त्या मुलीचा शेवटचा आवाज अजूनही घुमत होता. तुझ्या आजीने माझ्यासोबत काय केलं होतं. त्या शब्दांनंतर बंद खोलीत पुन्हा शांतता पसरली होती. इतकी शांतता की बाहेरच्या झाडावरून पडलेलं एक पान जमिनीवर आदळल्याचा आवाजही स्पष्ट ऐकू येत होता. निखिलने आजीकडे पाहिलं.
आजी मात्र बंद खोलीकडेच पाहत होती. तिचे डोळे मोठे झाले होते आणि ओठ सतत हलत होते. ती काहीतरी पुटपुटत होती, पण शब्द समजत नव्हते.
निखिलने तिच्या खांद्याला हात लावला. आजी.
ती दचकली. काही क्षण ती निखिलकडे पाहत राहिली. मग तिने त्याचा हात घट्ट पकडला. तिने जे काही सांगितलं आहे त्यावर विश्वास ठेवू नकोस. निखिलच्या अंगावर काटा आला.
आत्ताच ती मुलगी म्हणाली की तू तिच्यासोबत काहीतरी केलं होतंस. आजीने डोळे मिटले. ती मुलगी आता मुलगी राहिलेली नाही. निखिल काही बोलला नाही.
आजी हळूहळू पलंगावर बसली. तिचा श्वास वाढला होता.
ती जणू चाळीस वर्षांपूर्वीच्या एखाद्या अंधाऱ्या रात्रीत परत गेल्यासारखी दिसत होती. निखिल तिच्यासमोर बसला.
आजी, मला सगळं सांग. आजीने मान हलवली.
सगळं सांगितलं तर ती ऐकेल. निखिलने बंद खोलीकडे पाहिलं. कोण. आजीने उत्तर दिलं नाही. तेवढ्यात बंद खोलीच्या दरवाजामागून पुन्हा एकदा हलका आवाज आला. खररर. जणू कुणीतरी लाकडावर नखं फिरवत होतं. आजीने डोळे घट्ट मिटले.
निखिल उठला. तो आवाज आता आतून येत होता. त्याने दरवाज्याजवळ जाऊन कान लावला. काहीच ऐकू आलं नाही. तो मागे फिरला. आणि त्याच क्षणी दरवाजाच्या दुसऱ्या बाजूने अगदी हलक्या आवाजात एक मुलगी हसली. निखिल झटकन मागे झाला. आजीने त्याला आपल्याजवळ ओढलं. तिचा हात थरथर करत होता ती म्हणाली, आपण सकाळ होईपर्यंत इथून हलायचं नाही. निखिलने विचारलं, जर ती खोलीत आहे तर. आजी म्हणाली, ती खोलीत नाही. मग कुठे आहे. आजीने हळूच निखिलकडे पाहिलं. ती आपल्या घरात आहे.
निखिलच्या छातीत धडधड सुरू झाली. तेवढ्यात त्याच्या पायाजवळ काहीतरी थंड स्पर्श झाल्यासारखं वाटलं. त्याने खाली पाहिलं. काळी बाहुली त्याच्या पायाजवळ पडली होती. कधी आली होती, हे त्याला समजलंच नव्हतं. त्याने मागे पाऊल टाकलं. बाहुलीचा चेहरा वर होता. निखिलला त्या चेहऱ्यात एक विचित्र बदल जाणवला. आधी तिचं तोंड लाल धाग्याने शिवलेलं होतं. आता त्या धाग्याचा एक भाग सुटला होता. त्या छोट्याशा फटीतून आत काळोख दिसत होता.
आजीने बाहुलीकडे पाहिलं आणि अचानक उठली. तिने जवळचा एक कपडा घेतला आणि बाहुलीवर टाकला. मग ती म्हणाली, तिच्याकडे पाहू नकोस. कारण ती तुला ओळखायला लागली आहे. निखिलला काही समजेना. मला आजीने मान हलवली. हो ती तुझं नाव घेत होती. निखिल काही क्षण गप्प राहिला. मग त्याला एक गोष्ट आठवली. बाहुली पहिल्यांदा भेटली तेव्हा तिने त्याच्याकडे पाहिल्यासारखं वाटलं होतं. रात्री त्याचं नाव ऐकू आलं होतं. आणि आता ती त्याला ओळखते आहे. पण का. आजीने डोकं खाली केलं. कारण तू त्या घराचा आहेस. निखिलच्या अंगावर पुन्हा शहारा आला. कोणतं घर. आजीने उत्तर दिलं नाही.
निखिलने पुन्हा विचारलं. आजी, गौरी कोण होती. आजीच्या चेहऱ्यावर वेदना उमटल्या. ती आमच्या शेजारी राहायची. तिचे आई वडील गरीब होते. ती दिवसभर आमच्याच घराभोवती खेळायची. तिच्याकडे एक काळी बाहुली होती. कुणी दिली होती, हे आम्हाला माहीत नव्हतं. निखिलने विचारलं, मग. आजीने खिडकीबाहेर पाहिलं. एके दिवशी ती बाहुली घेऊन वडाच्या झाडाकडे गेली. निखिल शांतपणे ऐकत होता. त्या दिवशी पाऊस पडत होता. संध्याकाळ झाली होती. गौरी घरी परतली नाही. तिच्या आईने सगळीकडे शोध घेतला. आम्हीही शोधायला गेलो. गौरी सापडली का. आजीने मान हलवली नाही. निखिलच्या अंगावर काटा आला मग. दुसऱ्या दिवशी सकाळी वडाच्या झाडाखाली तिची चप्पल सापडली. निखिलने आजीकडे पाहिलं. आणि बाहुली आजीच्या डोळ्यांत पाणी आलं. ती सापडली नाही
निखिलला अचानक काहीतरी आठवलं . म्हणजे जी बाहुली मला काल वडाखाली सापडली. आजीने त्याच्याकडे पाहिलं. हो निखिलच्या पोटात गोळा आला. पण चाळीस वर्षांपूर्वीची बाहुली तिथेच कशी. आजीने कुजबुजत उत्तर दिलं. कारण ती बाहुली कधीच तिथून गेली नव्हती. तेवढ्यात बाहेरून जोराचा वारा आला. खिडकी आपटली निखिल आणि आजी दोघेही दचकले. खिडकीच्या काचेवर क्षणभर एका लहान मुलीचा हात उमटला. पाच बोटं चिखलाने माखलेली. निखिलने मागे सरकत खिडकीकडे पाहिलं. आजीने डोळे बंद केले. ती पुन्हा आली निखिलने विचारलं, कोण आजी म्हणाली, गौरी. मग ती आता काय करते आहे. आजीने उत्तर दिलं नाही.
अचानक घराच्या मागच्या बाजूने एक धावण्याचा आवाज आला. छोटे पाय. जलद. टप टप टप टप. आवाज एका खोलीतून दुसऱ्या खोलीत गेला. मग जिन्याकडे. मग वरच्या मजल्यावर. निखिलच्या घराला वर एक जुना माळा होता. तिथे अनेक वर्षांपासून कुणी जात नव्हतं. आवाज तिथे जाऊन थांबला. आजीने निखिलचा हात पकडला. वर जाऊ नकोस. निखिल म्हणाला, पण आवाज तिथून आला. आजी म्हणाली, मला माहीत आहे. मग तू मला थांबवत का आहेस. कारण तिथे तिच्या वस्तू आहेत. निखिलने आजीकडे पाहिलं. गौरीच्या. आजीने होकार दिला.
निखिल काही बोलला नाही. त्याने घराच्या माळ्याकडे पाहिलं. काही क्षणांनी वरून पुन्हा आवाज आला. टक. मग शांतता. टक. मग पुन्हा शांतता. जणू कुणीतरी वरून एखादी वस्तू जमिनीवर टाकत होतं. निखिलने मोबाईलची टॉर्च घेतली. आजीने त्याला थांबवण्याचा प्रयत्न केला. निखिल, वर गेलास तर परत खाली येशील याची मला खात्री नाही. निखिल थांबला. पण त्याला जाणवत होतं की आता हे घर त्याला स्वतःहून सत्य दाखवणार आहे.
तो जिन्याकडे वळला. पहिलं पाऊल टाकलं. जिन्याच्या लाकडाने किरकिर आवाज केला. दुसरं पाऊल. तिसरं पाऊल. वरचा अंधार अधिक गडद होत गेला. मागे आजी उभी होती. निखिलने शेवटची पायरी चढली. माळ्याचं दार अर्धवट उघडं होतं. दाराला कुणी हात लावला नव्हता, तरी ते हळूहळू पुढे मागे हलत होतं. निखिलने टॉर्च आत टाकली. धुळीने भरलेली जुनी पेटी. तुटलेल्या खुर्च्या. जुन्या कपड्यांचे गठ्ठे. आणि भिंतीच्या कोपऱ्यात एक छोटंसं लाकडी कपाट.
निखिल त्या कपाटाजवळ गेला. कपाटावर धुळीचा जाड थर होता. पण त्यावर एका छोट्या हाताची ताजी खूण उमटली होती. निखिलने हात पुढे केला. त्याच क्षणी मागून आजीचा आवाज आला. निखिल, ते उघडू नकोस. तो वळला. आजी जिन्याच्या खाली उभी होती. तिचा चेहरा पाहून निखिल थांबला. ती वर पाहत होती. पण तिची नजर निखिलवर नव्हती. ती निखिलच्या मागे कुठेतरी पाहत होती. निखिल हळूहळू मागे वळला. कपाटाच्या वरच्या अंधाऱ्या भागात कुणीतरी बसलं होतं. लहान मुलीसारखी आकृती. केस चेहऱ्यावर पसरलेले. ती अगदी शांत बसली होती.
निखिलचा श्वास अडकला. त्याने मोबाईलची टॉर्च वर केली. प्रकाश पडताच ती आकृती नाहीशी झाली. फक्त एक छोटी काळी बाहुली कपाटाच्या वर पडलेली होती. निखिलने ती पाहिली आणि त्याच्या पायाखालची जमीन सरकल्यासारखी झाली. ती बाहुली त्याच्याकडे पाठ करून ठेवलेली होती. पण तिच्या मागे लाल धाग्याने एक छोटं नाव शिवलेलं होतं. गौरी. निखिल काही क्षण त्या नावाकडे पाहत राहिला. मग त्याच्या मागून आजीचा थरथरता आवाज आला. निखिल, ती बाहुली गौरीची नव्हती. निखिल हळूहळू मागे वळला. आजीच्या डोळ्यांत अश्रू होते. ती म्हणाली, गौरीला ती बाहुली कुणीतरी दिली होती. आणि तो माणूस आजही जिवंत आहे.
