नयनची वेदना: एक काळीरात्र आणि अश्रूंचा महापूर
संध्याकाळची वेळ होती. नयनची आई कामासाठी शर्मा यांच्या घरी गेली होती आणि नयन तिच्या खोलीत एकटीच संध्याकाळच्या पार्टीसाठी तयार होत होती. आज तिच्या सावळ्या त्वचेवर एक वेगळाच तेज आणि चमक होती. वारंवार तिला रियांशने बोललेले शब्द आठवत होते आणि तिच्या गालांवर लाजेची लालिमा पसरत होती.
रियांशने दिलेला सुंदर गाऊन नयनने घातला होता, तिच्या मोठ्या, सुंदर डोळ्यांत काजळ घातले होते, केस मोकळे सोडले होते आणि কপাळावर एक लहानशी टिकली लावली होती. चेहऱ्यावर गोड स्मितहास्य घेऊन ती अत्यंत सुंदर दिसत होती.
नयनने हळू आणि साशंक पावलांनी कॉलेजमध्ये पाऊल ठेवले. तिचे हृदय एका विचित्र भीतीमुळे आणि उत्सुकतेमुळे धडधडत होते आणि तिचे डोळे फक्त एकाच व्यक्तीचा शोध घेत होते - रियांश.
तेवढ्यात कोणीतरी एक चिठ्ठी तिच्या समोर आणून ठेवली. नयनने ती चिठ्ठी उचलली आणि वाचू लागली:
"माझा शोध घेतेयस? मी तुझी टेरेसवर वाट बघतोय."
नयनच्या मनात एक अस्वस्थता निर्माण झाली. तिला वाटले की ती उडून थेट रियांशकडे जावी. ती धावतच टेरेसवर पोहोचली.
सर्वत्र अंधार होता. नयनने स्वतःमध्ये धैर्मी जमवले आणि आत पाऊल ठेवले. रियांश तिथेच उभा राहून तिच्याकडे पाहत होता. नयन त्याच्याजवळ गेली.
आज तिचे हृदय खूप वेगाने धडधडत होते. "रियांश... मी..." तिने मोठ्या कष्टाने, अत्यंत थरथरत्या ओठांनी म्हटले, जणू तिचे ओठ साथ देण्यास नकार देत होते.
त्यानंतर, तिने हलकेच आपले डोळे बंद केले.
रियांश, जो तिच्याकडे टक लावून पाहत होता, त्याने तिचे ऐकून घेतले. "माझं तुझ्यावर प्रेम आहे, रियांश जी," तिने कबुली दिली.
हे ऐकून रियांश स्तब्ध उभा राहिला आणि फक्त नयनकडे पाहत राहिला. नयन कधी आपल्यासमोर असे बोलेल, याची त्याने कधीच कल्पना केली नव्हती.
नयनने हळूच आपले डोळे उघडले, जणू हे स्वप्न नसून तिच्या आयुष्याचे एक सुंदर वास्तव आहे हे खात्री करण्यासाठी.
"रियांश, जेव्हा मी माझ्या आईकडून परीकथा ऐकत असे, तेव्हा मला वाटे की त्या सर्व गोष्टी खोट्या आहेत. आतापर्यंत माझाही असाच विश्वास होता. पण जेव्हापासून मी तुला पाहिले, तेव्हापासून माझा त्या कथांवर विश्वास बसू लागला. मला त्यावर खात्री वाटू लागली. मला माहीत आहे की तू इतरांसारखा नाहीस. तुझ्यासाठी शारीरिक रूपापेक्षा मनाचे सौंदर्य जास्त महत्त्वाचे आहे. म्हणूनच मला तुझ्यावर प्रेम जडले. माझं तुझ्यावर प्रेम आहे, रियांश."
नयनने आपले मन मोकळे केले होते. बोलताना तिच्या डोळ्यातून अश्रू वाहू लागले, कारण प्रत्येक शब्द तिच्या आत्म्यातून बाहेर आला होता.
तिने शेवटी आपल्या भावना रियांशसमोर व्यक्त केल्या होत्या. आज पहिल्यांदाच ती खऱ्या अर्थाने आनंदी होती. तिला असे वाटत होते की ईश्वराने तिला जगातील सर्व आनंद दिला आहे. नयनने आपले डोळे बंद केले आणि त्या सुंदर भावनेचा अनुभव घेतला.
अचानक दिवे लागले.
नयनने डोळे उघडले आणि पाहिले की संपूर्ण कॉलेज तिथे जमले आहे. तिला अस्वस्थता जाणवली. तिने रियांशकडे पाहिले - तो मोठ्याने हसत होता.
"रियांश जी, काय झाले? आणि ही सर्व माणसे इथे काय करत आहेत?"
तेवढ्यात चाँद तिथे आली आणि तिने हातातील ज्यूस थेट नयनच्या चेहऱ्यावर फेकला.
"खरंच? तुला खरोखरच समजले नाही का, नयन? तू मूर्ख आहेस, हा एक प्रँक होता!" चाँदने तिची चेष्टा केली.
तिने हे शब्द उच्चारताच संपूर्ण कॉलेज नयनवर हसू लागले. नयन बर्फासारखी गोठून गेली. तिचे ओठ कोरडे पडले होते आणि डोळ्यातून अश्रू वाहण्याची वेळ आली होती. तरीही, तिने रियांशकडे एका आशेने पाहिले की तो तिच्या पाठीशी उभा राहील.
"मित्रा, नयन, ते बरोबर बोलत आहेत," रियांश म्हणाला. "ही चाँद? कॉलेजच्या पहिल्या दिवसापासून मला ती आवडते. पण जेव्हा मी तिच्याशी मैत्री करण्याचा प्रयत्न केला, तेव्हा तिने मला आव्हान दिले - कॉलेजच्या समोर तुझ्यासारख्या मुलीला माझ्यावर प्रेम करायला लावू शकतोस का? आणि बघ, रियांश जिंकलाय!"
त्याने स्वतःची पाठ थोपटून घेतली, जणू त्याने एखादी मोठी लढाई जिंकली होती.
"हो, नयन! त्याने हे फक्त पैज जिंकण्यासाठी केले होते! पण तू? एवढा देखणा मुलगा संपूर्ण कॉलेजला सोडून फक्त तुझ्यावर प्रेम करेल, असा विचार तुझ्या मनात कसा आला? म्हणजे, तू कधी आरशात तुझा चेहरा पाहिला आहेस का?" चाँदने नयनची खिल्ली उडवली. तिने नेहमीच नयनच्या रूपाची टर उडवली होती, पण आज तिचे शब्द नयनच्या थेट आत्म्यात रुतले.
"तू मला पैज हरवायला लावलीस यार!" चाँदने खेळकरपणे तक्रार केली आणि सर्वांसमक्ष रियांशला मिठी मारली. रियांशनेही आपले हात तिच्याभोवती आवळले.
नयन तिथेच उभी राहून त्या दोघांकडे पाहत राहिली. तिच्यात एकही शब्द उच्चारण्याची ताकद उरली नव्हती. संपूर्ण कॉलेज त्यांच्यासाठी टाळ्या वाजवू लागले.
एकही शब्द न बोलता नयनने त्या गर्दीतून चालत जाण्यास सुरुवात केली. प्रत्येकजण आपापल्या आनंदात मग्न होता; कोणालाही नयनच्या वेदना दिसल्या नाहीत आणि कोणालाही त्याबद्दल काहीही वाटले नाही.
ती उद्देशहीनपणे चालत राहिली, जोपर्यंत ती त्या ठिकाणच्या लख्ख प्रकाशापासून बरीच लांब गेली नाही. ती एका निर्जन ठिकाणी थांबली. तिचा श्वास जड झाला होता आणि तिच्या डोळ्यात तुटलेल्या विश्वासाचे अश्रू होते.
ती तिथेच कोसळली. चेहऱ्याला स्पर्श करताना चाँदचे शब्द तिच्या मनात पुन्हा पुन्हा घुमू लागले: "एवढा देखणा मुलगा तुझ्यावर प्रेम करेल असा विचार तू कसा केलास? तू कधी आरशात तुझा चेहरा पाहिला आहेस का?"
आज तिला स्वतःच्या चेहऱ्याचीच चीड येऊ लागली होती.
"का? तू मला इतकी कुरूप का बनवलीस? मला हा असा चेहरा का दिलास ज्यामुळे लोक मागे सरतात? ज्यामुळे लोकांचा माझ्याशी बोलण्याचा, मैत्री करण्याचा आणि प्रेम करण्याचा तिरस्कार निर्माण होतो? का?"
जमिनीवर बसून ती ढसाढसा रडू लागली. अश्रूंच्या माध्यमातून तिने आपले दुःख धुऊन काढण्याचा प्रयत्न केला, पण तिचे हृदयविकार संपणारे नव्हते.
तेवढ्यात आकाश भरून आले आणि पाऊस सुरू झाला. नयनचे अश्रू पावसाच्या थेंबांमध्ये मिसळून गेले. पण पाऊसही तिच्या मनातील खोल जखम भरून काढू शकला नाही.
नयन जशी तिच्या खोलीत पोहोचली, तिच्या आईने दरवाजा उघडला आणि तिच्या गालावर जोरात थापड मारली.
"रात्रीच्या वेळी इतक्या उशिरा कुठे गेलीस तू?!" तिची आई रागाने म्हणाली.
पण नंतर तिने नयनकडे जवळून पाहिले. नयनला ऑफ-शोल्डर गाऊनमध्ये आणि अशा उद्ध्वस्त, दयनीय स्थितीत पाहून ती घाबरली.
"नयन, या वेळेस तू कुठून येतेयस? आणि तुझी ही काय अवस्था झाली आहे..."
आई काही बोलण्यापूर्वीच नयनने तिला मिठी मारली आणि ती मोठ्याने रडू लागली. कमलाजींचे हृदय तुटले. जी मुलगी नेहमी चेहऱ्यावर हसू ठेवायची, ती आज हुंदके देऊन रडत होती. बाहेर पाऊस पडत होता; आणि नयनच्या आत एक वादळ सुरू होते.
तिच्या आईने तिला खोलीत ओढले.
"बाळ, काय झाले? मला सांग... तू किती काळ असा गुदमरून जगणार?" नयनची अवस्था पाहून कमलाजीही रडू लागल्या.
नयनने आपले डोके आईच्या झोळीत ठेवले, तिचे रुदन जड हुंदक्यांमध्ये बदलले. तिच्या आईने तिचे डोके प्रेमाने抚摸 केले.
"आई... मी काय एक खेळणी आहे का? लोकांना हे का समजून घेत नाही की मलाही वेदना होऊ शकतात? मीही दुःखी होऊ शकते? माझा जन्म फक्त थट्टा मस्करी सहन करण्यासाठी झाला आहे का? लोकांना माझ्यात माझ्या काळ्या रंगाशिवाय दुसरं काहीच दिसत नाही का?"
तिच्या आईला नयनच्या या आक्रोशामागील गांभीर्य समजले. हे तेच दुःख होते जे ती लहानपणापासून बाळगून होती. तिच्या वर्णामुळेच तिच्या स्वतःच्या वडिलांनी कधीही तिला स्वतःच्या मुलासारखे वागवले नाही आणि तिला स्वतःच्याच घरात एका नोकरासारखे जगायला भाग पाडले. ती सतत अपमानास्पद वागणूक आणि टोमणे सहन करत होती. तरीही, नयनने नेहमी आपल्या आईसमोर हसरा चेहरा ठेवला होता. पण आज तिच्या अश्रूंनी कमलाजींच्या हृदयावर जणू ऍसिड टाकले होते.
नयन अगदी बरोबर बोलत होती - लोकांना नेहमी फक्त तिचा काळा रंगच दिसत होता.
"बाळ, नयन, मला सांग काय झाले माझ्या लेकी? तू तुझ्या आईला सांगणार नाही का?"
रडत रडत नयनने संपूर्ण घटना कमलाजींना सांगितली. नयनचे बोलणे ऐकून कमलाजींना चाँद आणि रियांशचा खूप राग आला. पण नंतर त्यांनी नयनकडे पाहिले, जी पूर्णपणे कोलमडली होती.
"काळजी करू नकोस, नयन. तुझी आई अजून जिवंत आहे आणि ती तुझ्यावर खूप प्रेम करते. समजले का?" त्यांनी तिच्या कपाळावर हळूच चुंबन घेतले.
काही वेळानंतर, नयन गाढ झोपेत गेली, पण कमलाजींच्या डोळ्यात झोप नव्हती - फक्त प्रचंड संताप होता. आजवर त्यांनी आपल्या मुलीला घราमध्ये नोकरासारखी वागणूक मिळताना गप्पपणे पाहिले होते, पण आता बाहेरील लोकांनीही तिचा अपमान करण्यास सुरुवात केली होती.
त्यांनी शांतपणे उठून खोलीबाहेर पाऊल टाकले.
गाढ झोपेत असलेल्या नयनला याची अजिबात कल्पना नव्हती की तिच्या आयुष्यात अजून कितीतरी दुःखाची वेळ येणार आहे आणि येणारी सकाळ तिच्या आयुष्यात आणखी वेदना घेऊन येणार आहे.