दुसऱ्या दिवशी सकाळी, नैना घरात झाडू-पोछा करत असतानाच जानकीने एका पंडिताला घरी बोलावले.
"ए नैना, ऐक गं! पंडीतजी आले आहेत, त्यांच्यासाठी चहा आणि पाणी घेऊन ये," जानकी म्हणाली.
नैनाने तातडीने चहा आणि पाणी आणून टेबलावर ठेवले.
पंडितांनी चहाचा कप हातात घेत विचारले, "यजमान, तुमच्या कुटुंबात अलीकडेच कोणाचा मृत्यू झाला आहे का?"
जानकी म्हणाली, "होय पंडीतजी, आमची नोकराणी आणि नैनाची आई, कमला हिचा मृत्यू झाला."
पंडितांनी गंभीर चेहऱ्याने मान डोलावत सांगितले, "बहीणजी, तुम्ही लोकांनी तिच्या मृत्यूनंतर योग्य विधी आणि पूजा-अर्चा केली नाही. यामुळे तिचा आत्मा भटकत आहे. ती खूप वेदनेत असून नरकासारख्या यातना भोगत आहे."
आपल्या आईबद्दल हे भयानक सत्य ऐकून नैना थक्क झाली आणि हादरून गेली. तिने डोळ्यात अश्रू आणत विचारले, "पंडीतजी, माझ्या आईची या सर्व त्रासातून सुटका व्हावी यासाठी मी काय करायला हवे?"
नैना आपल्या आईवर जीवापाड प्रेम करत होती, आणि तीच तिची कमजोरी ओळखून हे लोक तिचा गैरफायदा घेण्याचा कट रचत होते.
पंडीतजी म्हणाले, "पोरी, तुला एकवीस ब्राह्मणांचे जेवण घालावे लागेल आणि तुझ्या आईच्या नावाने एका विशेष पूजेचे आयोजन करावे लागेल."
जानकी उपरोधाने हसत म्हणाली, "पंडीतजी, या सगळ्याला खूप खर्च येईल ना? हिच्याकडे तर एक फुटकी पैसाही नाही, मग ती आपल्या आईसाठी एवढी मोठी पूजा कशी करू शकणार?"
पंडितांनी आव आणत सांगितले, "बहीणजी, पण पूजा करणे अत्यंत गरजेचे आहे. तिच्या आईचा आत्मा अत्यंत दुःखात आहे."
आपल्या आईच्या मुक्तीसाठी घाबरलेली नैना म्हणाली, "पंडीतजी, तुम्ही पूजेची सर्व तयारी करा. मी माझ्या आईच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी ही पूजा नक्की करेन."
"ठीक आहे पोरी," असे म्हणत पंडितांनी पूजेच्या साहित्याची एक मोठी यादी नैनाच्या हातात दिली आणि ते निघून गेले.
नैनाने ती यादी पाहिली; साहित्याचे प्रमाण खूप मोठे होते. ती यादी पाहून जानकी आणि चंद दोघीही मोठ्याने हसू लागल्या. जानकी नैनाकडे पाहत उपहासाने म्हणाली, "तुला माहीत आहे का या सगळ्या खर्चासाठी कमीत कमी वीस हजार रुपये लागतील? तू आमच्याच तुकड्यांवर जगतेस, मग तू वीस ब्राह्मणांना जेवण आणि ही पूजा कशी घडवणार?"
डोळ्यात पाणी आणि मनात प्रचंड जिद्द घेऊन नैना म्हणाली, "तुम्ही काळजी करू नका मॅडम. माझ्या आईसाठी मी काहीही करेन."
नैनाचे हे न डगमगणारे शब्द जानकीच्या काळजात एखाद्या विषारी सापासारखे वार करून गेले. चिडून लाल होत जानकी तिच्या खोलीत निघून गेली. चंद तिच्या मागे जाऊ लागली, पण जाताना तिने मागे वळून नैनाकडे पाहिले आणि एका दुष्ट हास्याने म्हणाली, "नैना, ही तर फक्त सुरुवात आहे. मी तर फक्त आमिष दाखवले आहे. तुला अजून माझ्या जाळ्यात पूर्णपणे अडकायचे आहे, आणि त्यानंतर तुझी जी गत होईल..."
नैनाने पंडीतजींना पूजेसाठी होकार तर दिला होता, पण एवढे पैसे कुठे व कसे उभे करायचे, याची तिला सुतराम कल्पना नव्हती. त्यांचे जगात कोणी नातेवाईकही नव्हते.
आपल्या खोलीत बसून नैना विचार करू लागली, "माझे कोणी मित्र नाहीत, नातेवाईक नाहीत, ओळखणारेही कोणी नाही—मी कोणाकडे पैसे मागू? माझ्या आईच्या आत्म्याला शांती मिळवून देण्यासाठी मी ही पूजा कशी पार पाडू? पंडीतजी म्हणाले आई खूप त्रास सहन करत आहे. हे देवा, मला मदत कर!" ती देवाचा धावा करू लागली.
असा विचार करत असताना तिने घड्याळाकडे पाहिले तर संध्याकाळचे पाच वाजत होते. "अरे बापरे! ही तर चंदच्या मसाल्याची चहाची वेळ झाली आहे!" वेळ पाहताच नैना घाबरतच स्वयपाकघरात धावली. "हे देवा, मी उशीर तर केला नाही ना!" तिने थरथरत्या हाताने चहाचा मसाला कुटला, चहा उकळायला ठेवला आणि चंदच्या खोलीच्या दिशेने धाव घेतली.
खोलीच्या आत, चंद फोनवर कोणाशी तरी अत्यंत रागाने बोलत होती. "व्हाट द हेल! तुम्ही लोक इतके निष्काळजी कसे असू शकता? आज चंदची पार्टी आहे, आणि पार्टीत काम करण्यासाठी माणसेच कमी पडत आहेत? नीट ऐका, माझ्या पार्टीत कोणतीही कसर राहिली पाहिजे ना! आणि ती मुलगी कुठे गेली? तिचे काम सर्वात महत्त्वाचे होते—ती या पार्टीची मुख्य मनोरंजन करणारी (एंटरटेनर) होती. आता आपण काय करणार? तिच्याशिवाय पार्टी... तुम्हाला माझी इज्जत मातीत मिळवायची आहे का?" असे बोलून चंदने रागारागात फोन बेडवर फेकून दिला. दारा बाहेर उभी असलेली नैना हे सर्व ऐकत होती.
नैना चहाचा ट्रे घेऊन आत गेली आणि म्हणाली, "चंद, तुमचा चहा."
चंदने तिच्या हातातून चहाचा कप घेतला आणि ती घोट घेऊ लागली. पण नैना तिथून गेली नाही, ती तशीच उभी राहिली.
तिला समोर उभी असलेली पाहून चंद वैतागून म्हणाली, "आता काय? डोक्यावर का येऊन उभी आहेस? एकीकडे ते मूर्ख लोक आणि दुसरीकडे तू!"
नैनाने खाली मान घालून अत्यंत अपेक्षेने विचारले, "चंद, तुम्ही... आत्ता कोणातरी मुलीबद्दल बोलत होता जी काम सोड ून गेली, तर... मग ते काम मी करू शकते का?"
चंद नैनाच्या चेहऱ्याची टर उडवत म्हणाली, "तू? तू माझ्या पार्टीत काम करणार?"
पण त्याक्षणी नैनासाठी तिच्या आईची मुक्ती सर्वात महत्त्वाची होती, त्यामुळे तिने अपमान गिळून टाकला.
तिने हात जोडून विनवणी केली, "चंद, मला एक संधी द्या. मी तुम्हाला तक्रारीची कोणतीही संधी देणार नाही. प्लीज!"
चंदने तिच्यावर नजर टाकत एक कटकारस्थान रचत म्हटले, "ठीक आहे, मी तुला एक संधी देते. पण तुला सांगितले गेलेले प्रत्येक काम करावे लागेल, अजिबात नकार द्यायचा नाही. आणि बदल्यात मी तुला पूर्ण वीस हजार रुपये देईन. डील?"
नैनाच्या डोळ्यात आशेचा एक लख्ख प्रकाश चमकला. तिला वाटले की प्रत्यक्ष ईश्वरानेच तिला मदत केली आहे. ती म्हणाली, "होय चंद! तुम्ही सांगाल ते सर्व काम मी करेन, तुमची पार्टी मी बिघडू देणार नाही." असे म्हणून ती तिथून निघून गेली.
तिच्या जाण्यानंतर चंदने बेडवर पडलेल्या फोनकडे पाहिले आणि स्वतःशीच हसत पुटपुटली, "मूर्ख मुलगी!"
वास्तविक पाहता, चंद कोणाशीही बोलत नव्हती, ती फक्त नाटक करत होती. तिने नैनाला एका भयंकर जाळ्यात पूर्णपणे अडकवले होते.
'नैना, आज रात्रीची पार्टी तू कधीच विसरणार नाहीस.'
संध्याकाळी चंद पार्टीसाठी निघून गेली. तिने नैनाचे कपडे आधीच पाठवून दिले होते आणि फर्मान सोडले होते की तेच कपडे घालून तिने थेट पार्टीत यावे.
नैना तिच्या खोलीत बसली होती. तिने चंदने पाठवलेले पाकीट उघडून पाहिले, तर ती त्या कपड्यांकडे बघतच राहिली. ते कपडे एखाद्या वाईट मार्गावर जाणाऱ्या स्त्रीचे असावेत असे वाटत होते—जागा-जागी फाटलेले आणि शरीराचे बहुतांश भाग उघडे पाडणारे.
"हे... हे कपडे? चंदच्या हातून काही चूक झाली का? मी... मी तिला फोन करून एकदा विचारते."
असा विचार करून तिने चंदचा नंबर लावला.
"हॅलो चंद?"
"हो, बोल. तयार झालीस का?" चंदने विचारले.
"ते, चंद... तुम्ही जे कपडे दिले आहेत ते खूप विचित्र आहेत. मी असे कपडे कधीच घालत नाही..."
"अरे का? मग तुझ्यासाठी साडी पाठवू का, मिस बहेनजी (साधीभोळी)?" चंद दात खात म्हणाली.
"पण चंद, ऐका तर..."
"तोंड बंद ठेव! तुला जर ते पैसे हवे असतील, तर हुबेहूब हेच कपडे घालून पार्टीत यायचे, समजलं?" असे म्हणत चंदने तिचे ऐकून न घेताच फोन कट केला.
नैनाने तिच्या हातातील लहान फोनकडे पाहिले—तोच फोन जो तिच्या आईने तिला वाढदिवसाला दिला होता. "मा..." नैनाच्या तोंडातून एक अनावर झालेला वेदनेचा हुंदका बाहेर पडला, पण काय करणार, तिचे डोके पुसायला आज तिची आई जगात नव्हती.
"नाही, आईने माझ्यासाठी इतके केले, आता माझी वेळ आहे. मी मागे हटणार नाही. उद्या सकाळी ब्राह्मणांना जेवण घालायचे आहे." थरथरत्या हाताने नैनाने तो पेहराव हातात घेतला.
दुसरीकडे, पार्टीचे आयोजन एका भव्य फार्महाऊसवर करण्यात आले होते, जे चंदच्या वडिलांनी (कैलाश शर्मा) तिच्या वाढदिवसाला विकत घेतले होते. पार्टीत सगळीकडे रंगीबेरंगी रोषणाई करण्यात आली होती, संगीत, नृत्य आणि उत्तम जेवणाची जय्यत तयारी होती.
चंदने काळ्या रंगाचा ऑफ-शोल्डर गाऊन परिधान केला होता, ज्यामुळे तिची गोरी त्वचा अधिकच खुलून दिसत होती. ती त्या पार्टीचे मुख्य आकर्षण होती आणि प्रत्येकजण तिच्याकडेच पाहत होता.
तिचे काही मित्र तिच्याजवळ आले आणि म्हणाले, "चंद यार, आज तू चंद्रापेक्षाही सुंदर दिसतेस! सगळे जण फक्त तुझ्याकडेच पाहत आहेत."
त्यांच्या तोंडून आपली स्तुती ऐकून चंदच्या चेहऱ्यावर एक गर्विष्ठ आणि कपटी हास्य झळकले. "नक्कीच, आखिर मैं इतनी सुंदर जो हूँ!"
"बरं चंद, तुझी सरप्राईज कधी येणार आहे? आम्हाला खूप बोर होतेय यार."
एक दृष्ट हास्य करत चंद म्हणाली, "ती अगदी थोड्याच वेळात येत आहे. त्यानंतर तू आणि येथील प्रत्येक पाहुणा या पार्टीचा पुरेपूर आनंद लुटणार आहात." हे ऐकून तिथे उपस्थित सर्व जण खदखदून हसू लागले.
तिकडे, नैनाने तेच कपडे परिधान केले होते आणि ती चंदच्या गाडीत बसून पार्टीच्या दिशेने निघाली होती. जेव्हा नैना गाडीत बसली, तेव्हा ड्रायव्हरने तिच्या पेहरावावर आणि मेकअपवर एक अत्यंत वाईट आणि विचित्र नजर टाकली. त्या तोकड्या कपड्यांमध्ये नैना स्वतःला झाकण्याचा प्रयत्न करत होती, आणि ती प्रचंड अस्वस्थ व भेदरलेली होती.
